“E Kasi Lalaki” : Palusot na ‘Di na Dapat Lumusot

Ang hirap umuwi nang late o gumala nang ikaw lang mag-isa pag babae ka. Kung may gusto ka sa isang lalaki, hindi pwedeng ikaw ang gumawa ng “da-moves”. Pag tinuloy mo pa rin, sasabihing malandi ka. Pag nag-tiis ka sa piling ng isang abusadong asawa, martir ka. Para bang ang kailangan mong award sa lahat ng pagtitiis ay isang monumento rin sa Luneta.

Pero kung lalaki ang kaliwa’t kanang nakikipagkilala sa kung sino-sino, nagkakabisyo ng kung ano-ano, nanakit, nang-aabuso, ilang magic words lang ang katumbas at halos lahat ng katarantaduhan ay napalalampas: e kasi lalaki.

Read Also: “Babae Kasi”: Bakit Mali Ito

Ang expressiong “E kasi lalaki.” ay nagpapakita ng hindi pantay na status ng mga babae at lalaki sa lipunang Pilipino. Sinasabi nito na may mga gawain na kahit hindi kanais-nais ay maaaring palampasin, ipag-kibit balikat dahil sa kasarian.

Ang lipunang Pilipino ay kakikitaan ng pagtatangi at pagkiling sa mga lalaki. Halimbawa nito si Pangulong Duterte. Kahit sya’y mag-mura o magkomento ng bastos ukol sa mga babae, o lantarang ipangalandakan ang kanyang pambababae, hindi sya sisitahin ng nakararami. Given na daw kasi kumbaga. E kasi lalaki.

Sinasabing ang lipunang Pilipino ay patriarchal. Ibig sabihin nito ay may dominanteng posisyon at mga perks ang pagiging lalaki. Ito nga ay makikita sa expressiong “E kasi lalaki.” na kung tutuusin ay isang palusot para sa mga ugaling abusado at mapanakit.

Nagagamit ang maling kaisipang ito para mapanatili ang mapang-aping kultura sa mga babae. Halimbawa, victim blaming. Kasalanan ng babaeng ginahasa kung bakit s’ya ginahasa dahil sa kanyang pananamit. Mali ito. Kahit na ano pa man ang suot ng isang babae, mali ang bastusin sya o pagtangkaan ng kahalayan.

Read Also: Ang “Barangay” sa Kasaysayan ng Pilipinas

Sa loob ng bahay, isang palusot ang sinasabing “division of labor” batay sa kasarian. Maraming mga lalaki, tatay, anak ang nag-aastang hari, ayaw gumawa ng gawaing bahay dahil hindi raw gawaing panlalaki iyon. Kung magtatanong si bunso kung bakit hindi naglalaba o naghuhugas ng pinggan sila kuya, minsan sasabihin ng nanay na hayaan nalang. Mga gawaing pambabae kasi ang mga iyon.

Sa usapin ng buhay mag-asawa, dahil sa kaisipang “E lalaki kasi.”, para bang normal, tanggap na na ang lalaki ay nagloloko, naghahanap ng iba. Samantalang kung babae ang gagawa ng mga ito, halos hiyain s’ya ng buong sambayanang Pilipino. Hindi ba talagang mali?

Ang maling kaisipan at mga ugaling ito ay nabuo at naipasa sa atin sa pagdaan ng panahon sa pamamagitan ng mga turo sa simbahan at paaralan. Sa turo ng simbahan, si Eba ay pangalawa lamang. Sunod lamang kay Adan. Sa paaralan naman, may dikta nang mga kilos at gawain para sa mga kababaihan—pang-bahay lamang, Maria Clara dapat.

Read Also: The Duterte Leader: The Man and Legend

Kaya dapat lamang na atin nang huwag hayaang lumusot ang palusot na ito. Ang pagiging babae o lalaki ay hindi dapat magdikta ng kahinaan at kalakasan. Hindi rin ito dapat magbigay daan o magbigay ng karapatan para makapanakit ng kapwa.

Kaya sa susunod na may magpalusot ng “E lalaki kasi.” hamunin at sagutin. Huwag palampasin.

Dom Balmes

Dom writes for pay by day and writes for passion by night. He is a Japan major at the University of the Philippines. He’s fond of ramen and anime but not of nice people.

Leave a Reply